براساس پژوهش كينكَز كالج لندن، دندان پزشكان در تشخيص بيمارى ها ازجمله بى اشتهايى عصبى، پرخورى عصبى و بازكَشت اسيد به مرى (GRED:Gastro Esophageal Reflux diseae)براساس يافته هاى منتشرشده درمجله دندان بريتانيا (British Dental Journai) ، بيمارى هايى كه سبب سايش شيميايى ميناى دندان مى گردند و(Erosive Tooth Wear:ETW) با نام سايش خورنده دندان شناخته مى شوند، درصورت عدم تشخيص و درمان مى توانند كشنده باشند.بنابر توصيه محققان، پزشكان بايد نشانه هاى دهانى مربوط به اختلال خوردن كه شامل سايش داخلى دندان هاى جلويى بالا به طرف سقف دهان وهمچنين نشانه های جسمى و روانى آن را بشناسند.

تقريبا ٧٢٥٠٠٠تن در بريتانيا دچار اختلال خوردن eating disorders هستند که هزینه سالانه ان نزدیک به ١٥ ميليارد پوند است. محققان اين گزارش معتقدند كه تشخيص زودهنگام نشانه هاى دقيق اين بيمارى درحال پيشرفت همراه با ارجاع به پزشك عمومى، پيامدهاى سلامتى بهترى را به دنبال دارد و سبب صرفه جويى در هزينه هاى سرويس سلامت همگانى (NHS) مى شود. علاوه بر اختلال خوردن، محققان همچنين نقش دندانپزشك در تشخيص زودهنگام بازكَشت اسيد به مرى (GERD)، بيمارى كه در آن بازگشت محتويات معده سبب نشانه هاى آزار دهنده اى ازجمله سوزش معده مى كَردد را بررسى نمودند. بازكَشت يا بالاآوردن محتويات معده كه بسيار اسيدى است و تماس مكرر آن با مينا وعاج دندان، منجر به سايش خورنده دندان مى كَردد. اين پژوهش همچنين تأثير اعتياد به الكل برسلامت دهان را بررسى كرد. بسيارى از معتادان به الكل به دليل بالاآوردن يا بازكَشت محتويات معده، به سايش خورنده دندان (ETW) مبتلامى شوند. علت اين است كه الكل مى تواند منجربه التهاب معده و تحريك ريفلاكس گاستروازوفاژيال كَردد. همچنين اين گروه رژيم غذايى سالم و متعادلى ندارند و بيشتر به مصرف مواد غذايى و نوشيدنى هاى اسيددار تمايل دارند. از مزايای بيماران دندانپزشكى اين است كه نشانه هاى بيمارى هايى از جمله اختلال خوردن يا ريفلاكس اسيد كه تشخيص آن بسيار حساس و مشكل است، در مراحل اوليه تشخيص داده مى شود.

«در معاينه دندان امكان تشخيص نشانه هاى بازكَشت اسيد به مرى (GERD) واختلال خوردن وجود دارد كه در صورت تشخيص، با ارجاع دادن مناسب ومراجعه بيمار به متخصصان، نتايج بهترى حاصل مى كردد».

خط مشى سال ٢٠١٧ موسسة ملى برترى بالينى توصيهه اى دندانيزشكى را در مورد چگونگی كاهش تأثير استفراغ بر سلامت دهان ارائه نموده است كه شامل خوددارى از مسواك دندان پس از استفراغ وشستشو با دهان شويه غيراسيدى، مراجعه منظم به دندانپزشك و خوددارى از مصرف غذاها ونوشيدنى هاى اسيدى است.

براساس توصيه موسسه ملى برترى بالينى (NICE)، مشاوره رژيم غذايى بايد به عنوان بخشى از رويكرد چند تخصصى (Multi-Disciplinary approach) ارائه شود. محققان معتقدند بسيار مهم است كه دندانپزشك بيماران را به تعيين وقت جهت مراقبت از دندان توصيه نمايد. دندانپزشك با تشخيص نشانه هاى دقيق اختلال خوردن در مراحل اوليه، در كنترل موفقيت آميز آن نقش بسيارمهمى دارد.

Ref: King's College London,2018

براساس پروهش مقدماتى ارائه شده در نشست علمى پيشكَيرى وهمه كَيرشناسى / سبك زندگى و بهبود سلامت كارديومتابوليك انجمن قلب آمريكا (AHA)

درسال ٢٠١٨، نتايج نخستين كَفتكَوى جهانى پيرامون آخرين پيشرفتها در علوم قلب وعروق براى محققان و پزشكان، مؤيد اين موضوع بود كه ازدست دادن ٢يا تعداد بيشترى از دندان ها در ميانسالى، با افزايش خطر بيمارى هاى قلبى عروقى درارتباط است. پژوهشها نشان داده است كه مشكلات دندانى ازجمله بيمارى هاى پيرادندانى (Pariodontal) وازدست دادن دندانها، باالتهاب، ديابت، مصرف سيكَار و رژيم غذايى ناسالم درارتباط است.

«بااين حال بيشتر پژوهشها از دست دادن فزاينده دندان را در طول عمر بررسى مى كنند كه شامل از دست دادن دندان دركودكى به دليل كرم خوردگی، ضربه و ارتودنسى است. از دست دادن دندان در ميانسالى غالبا با التهاب در ارتباط مى باشد، اما چكّونكَى ارتباط آن با افزايش بيمارى هاى قلبى /عروقى مشخص نيست».

درپروهش مشترك دانشكده بهداشت همگانى دانشگاه (Tropical Medicine)تولان و دپارتمان طب گرمسيرى دانشكده بهداشت همگانى دانشكاه هاروارد، محققان در پژوهشى بزرگ تأثير ازدست دادن دندان را در بزركسالان 45 الی 69 ساله بررسى نمودند. شركت كنندكَان در اين پروهش، تعداد دندان هاى طبيعى خود را كَزارش دادند و در پرسش نامه تكميلى اظهار نمودند كه اخيرا دندانها يشان را ازدست داده اند. شركت كنندكان در ابتداى اين پژوهش به بيمارى هاى قلبى عروقى مبتلا نبودند. در پژوهش هاى بعدى محققان از دست دادن دندان را در يك دوره ٨ساله به همراه شيوع بيمارى قلبى عروقى در افرادى كه دندانشان را ازدست نداده اند يا افرادى كه ١يا٢ يا چند دندان خود راطى ١٢ الى ١٨ سال اخير ازدست داده اند، بررسى نمودند. محققان دريافتند:

خطر بيمارى هاى قلبى عروقى درميان بزركَسالانى كه درآغاز پژوهش ٢٥ الى ٣٢ دندان طبيعى داشتند، درافرادى كه ايا چند دندان خود را ازدست داده اند نسبت به افرادى كه دندانشان را ازدست نداده اند، ٢٣ درصد افزايش يافت-

--افزايش خطر بيمارى هاى قلبى عروقى با كيفيت رژيم غذايى، فعاليت فيزيكى، وزن و ديكَر عوامل خطر بيمارى هاى قلبى عروقى ازجمله فشارخون بالا، كلسترول بالا و ديابت كه توسط شركت كنندكان گزارش شده بود، ارتباطى نداشت-

--خطر بيمارى هاى قلبى عروقى در افرادى كه طى پژوهشى 1 دندان از دست داده بودند، افزايش قابل توجهى نداشت-

--خطر بيمارى هاى قلبى عروقى درتمامى شركت كنندكان (بدون توجه به تعداد دندان هاى طبيعى در بدو پژوهش) در افرادى كه يك يا چند دندانشان را طى پروهش ازدست دادند 16 درصد بيشتراز افرادى بود كه هيچ دندانى را ازدست نداده بودند-

احتمال بروز بيمارى قلبى عروقى در بزركَسالانى كه در آغاز پژوهش كمتر از ٧ا دندان طبيعى داشتند در مقايسه با افرادى كه ٢٥ الى ٣٢ دندان داشتند ٢٥ درصد بيشتر بود.

«علاوه بر ديكَر عوامل مرتبط با سلامت دندان و خطر ابتلا به بيمارها، يافته هاى ما نشان داد خطر بيمارى قلبى /عروقى در ميانسالانى كه اخيرا دو يا چند دندانشان را ازدست داده اند بيشتر است».

«اين يافته ها به تعداد دندان هاى فرد درميانسالى يا سابقه عوامل خطر بيمارى هاى قلبى عروقى ازجمله رژيم غذايى نامناسب يا فشارخون بالا ارتباطى ندارد». با اطلاع از اينكه از دست دادن دندان در ميانسالى مى تواند نشانه افزايش بيمارى قلبى عروقى باشد، لذا بزركَسالان بايد در مراحل اوليه در جهت كاهش اين خطر اقدام نمايند. محدوديت اين پژوهش، گزارش نادرست شركت كنندكان درمورد از دست دادن دندانشان بود كه ممكن است موجب طبقه بندى نادرست كَردد.

Ref: American Heart Association, 2018

درمان ريشه يا روت كانال

1-تا يك ساعت پس از درمان غذا ميل نشود تا پانسمان سفت شود.

2- تا زمان پر شدن تاج و يا روكش از اين دندان استفاده نشود .

3-طبق دستور داده شده داروى تجويز شده حتما ميل شود.

4- درد تا يك هفته پس از درمان طبيعى است.

5-بعد از اينكه بى حسى دندان شما از بين رفت درد شما احتمال دارد شروع شود و دارو ميل كنيد.

6-درد و تورم شديد و يا حساسيت به فشار از عوارض درمان ريشه است كه التهاب دندان مى تواند ايجاد شود و برطرف مى كَردد.

7-پانسمان روى دندان موقت بوده و سريعا بايستى ترميم و يا روكش شود.

لمينيت

1-يك درمان زيبايى است لذا تغيير در صورت شما تا چند روز اول براى شما عادى نباشد.

2- حساسيت دندان بر مايعات كَرم ، سرد و يا تغيير ناگهانى دما طبيعى است .

3-در روزهاى اول از خوردن چايى و قهوه پرهيز كنيد.

4- ميوه هاى سفت گاز نزنيد و از شكستن آجيل خوددارى كنيد.

5-ضربه مى تواند به ترميم يا لمينت شما صدمه وارد كند.

6-استفاده از برخى دهان شويه ها ، مصرف سيكَار موجب تغيير رنك لمينيت مى شود.

ايميلنت وجراحى

1-گاز استريل را روى زخم به مدت يك ساعت باذكمك دندان مقابل فشار دهيد و از باز و بسته كردن فك وتعويض گاز خوددارى كنيد.

2-استفاده از كمپرس سرد در ناحيه مى تواند موجب كاهش تورم شود.

3-خون ريزى خفيف يا خون آبه 6 تا 48 ساعت پس از درمان جراحى وايميلنت طبيعى است.

4- درد پس از عمل جراحى طبيعى است از مسكن وآنتى بيوتيك تجويز شده استفاده كنيد.

5- وعده هاى غذايى را حذف نكنيد و در ١٢ ساعت اول از غذاهاى سرد و مايع استفاده وپس از آن از رزيم طبيعى استفاده شود.

6- تورم وكبودى و محدوديت در باز كردن دهان طبيعى است تا ٢ الى ٣ روز اول افزايش يافته و پس از آن به تدريج كاهش مى يابد.

7- در روز اول شستشوى دهان و خارج كردن آب دهان و خون آبه صورت نگيرد از روز دوم حداقل 4 بار در روز پس از صرف غذا با سرم شستشو يا آب نمك رقيق شستشو شود.

ترميم

1-پس از اتمام ترميم بهتر است تا ٢ ساعت چيزى خورده نشود.

2-درد و حساسيت پس از ترميم و ناحيه تزريق بى حسى امرى طبيعى است تا 48 ساعت است.

3-در روز اول از مصرف مواد سفت خوددارى شود .

4-در صورت ترميم با مواد همرنگ از خوردن غذاهاى رنكَى نظير چاى ، قهوه ، شكلات و غذاهاى رنگدانه دار و ميوه هاى رنگى و مصرف سيكَار خوددارى شود.

5-تا يك هفته پس از ترميم حساسيت به گرما وسرما طبيعى است در صورت از بين نرفتن حساسيت با دندانپزشك تماس بكّيريد.

6-دندانهاى ترميم شده مقاومت كمترى نسبت به دندان طبيعى دارند از خوردن غذاهاى سفت خوددارى شود.

7-زبرى و تيزى ناشى از پركردگى بهتر است 24 ساعت بعد توسط دندانپزشك پاليش شود.